Nederlandse koloniale verdedigingswerken

Aantekeningen omtrent Oud Hollandsche sterkten in Ternate.
Bijlage M, 1918.
[Ternate, Moluccas, Indonesia]

De nachtelijke aanval op Loemar, (Borneo’s Westkust) 11-12 Juni 1856.
In: De Militaire Spectator
Tijdschrift voor het Nederlandsche leger
3e Serie, 1e deel, Jg. 1856, p. 466-476.

Aanwijzingen (beknopte) betreffende de versterkingen in Samalanga en Pensangan tot ..1 November 1900.
Koeta Radja, 1900.
Met foto’s
[Aceh, Indonesia]

Abbas, N.: Penempatan benteng kolonial di kota-kota abad XVII-XIX M di Jawa Tengah
In: Jurnal penelitian arkeologi
ISSN 0853-1587
Vol. 1996, issue 4, p. 47-52.
[Indonesia]

Alexander, Th.: Journal of the Braave 1801.
British Maritime Museum, Greenwich, 2000
[H.M.S. Braave was involved in the attack on Onrust, Kuiper and Purmerend]
[West Java, Indonesia]

Anquanda, Kwesi J.: Castles and forts of Ghana.
Paris, 1999
110 p.; ill.
[Ghana, West Africa]

Arntz, W.: Export van Nederlandsch baksteen in vroegere eeuwen.
In: Economisch Historisch Jaarboek
Den Haag, 1947.

Artillerist [ps.]: Bijdrage tot de opleiding van onze kanonniers bij de Vesting-Artillerie.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1908, Part I, p. 368-
[Indonesia]

Astuti, P.: Misteri Benteng Pendem Cilacap.
In: Travel Club
Majalah Pariwisata Indonesia
ISSN 0825-0828
Edisi 81, Mei 1995
p. 8-11; ill.
[South coast of Java, Indonesia]

Attahiyyat, C: Pulau Onrust island.
Uitgave: Dinas Museum
Jakarta, 2000
65 p.; ill.
[West Java, Indonesia]

B.: Beschouwingen over Verboden kringen rondom vestingwerken.
In: Tijdschrift voor het Nederlandsch-Indisch leger
Vol. 1, 1864, No. 7, p. 209-213.
[Indonesia]

B., E. van: Krijgsgeschiedenis Celebes. De bestorming van Lalilodong.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol 1909, part I, p. 509-

B., E. van: Krijgsgeschiedenis Celebes. De opruiming der Ambisso-stellingen.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1909, part II, p. 1101-
[Sulawesi, Indonesia]

B., E. van: De verovering der Allah-stellingen.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1909, part II, p. 792-
[Sulawesi, Indonesia]

Baart, J.M.: Opgravingen Fort Amsterdam te Sint Maarten.
In: Werk in Uitvoering
Vol. 37, 1987, No. 7/8, p. 84-85; ill.
[Netherlands Antilles]

Baart, J.M.; Krook, W.; Lagerweij, A.C.: Fort Amsterdam. Archeologisch onderzoek op Sint Maarten, Nederlandse Antillen.
In: Bulletin Koninklijke Nederlandse Oudheidkundige Bond
Vol. 1988, No. 6, p. 270-277; ill.; list for further reading
[Netherlands Antilles]

Balbian Verster, J.F.L. de: De verrassing van Goa (1639)
(Een nog onbekend schilderij, nu in het Rijksmuseum).
In: Eigen Haard
Jg. 1904, No. 27, 2 juli 1904, p. 423-427; ill., No. 28, 9 juli 1904, p. 437-442; ill.; krt.

Balen, J.H. van: De verovering van Jacatra: Pieter van den Broeck in Azië, Jan Pietersz. Coen en de stichting van Batavia, 1618-1619.
De Nederlanders in Oost en West, te water en te land
Serie 1, deel 10
Amsterdam, 1884
172 p.; ill.
[Indonesia]

Ball, A.: Journal of the Centurion 1801.
British Maritime Museum, Greenwich, 2000
[H.M.S. Centurion was involved in the attack on Onrust, Kuiper and Purmerend]
[West Java, Indonesia]

Bartels, M.H.; Cordfunke, E.H.P.; Sarfatij, H. [red.]: Hollanders uit en thuis.
Archeologie, geschiedenis en bouwhistorie gedurende de VOC-tijd in de Oost, de West en thuis.
Cultuurhistorie van de Nederlandse expansie.
SCHI-reeks 2
Hilversum, 2002
ISBN 90-6550-702-7
190 p.; ill.; maps; list for further reading; summaries

Bast, T.: Een koloniaal avontuur.
In: Het Parool, Bijlage Nationale Scriptieprijs
16 december 1998, p. 3; ill.
[fort Nassau on Berbice]

Becking, C.L.: Hollandsche en Portugeesche vestigingen op het eiland Ternate.
In: Indië GT
Vol. 8, 1924-1925, No. 15, p. 235-241.

De tien-daagse belegering van benteng Samalanga 1881 Atjeh.
In: Stabelan
Vol. 14, No. 1, 31 augustus 1987, p. 26, 29; ill.
[Aceh, Indonesia]

Benteng Pendem.
Kustbatterij Cilacap
K.C.
1861-1879
14 p.; ill.
Cilacap, c. 1988
[museumguide]
[South coast of Java, Indonesia]

Bonavita, R.V.: The “lost” gate of the VOC Kasteel van Batavia.
In: Casemate
Fortress Study Group Newsletter
No. 58, May 2000, p. 11, 12; ill.
[West Java, Indonesia]

Bonke, A.H.: Het eiland Onrust.
Van scheepswerf van de VOC tot bedreigd historisch-archeologisch monument.
In: Bartels, M.H.; Cordfunke, E.H.P.; Sarfatij, H. [red.]: Hollanders uit en thuis.
Archeologie, geschiedenis en bouwhistorie gedurende de VOC-tijd in de Oost, de West en thuis.
Cultuurhistorie van de Nederlandse expansie.
SCH-reeks 2
Hilversum, 2002
ISBN 90-6550-702-7
p. 45-60; ill.
[West Java, Indonesia]

Bont, G.K.H. de: Het fort Rotterdam te Makasar.
In: Tropisch Nederland
Vol. 1937-1938, april, p. 403-
[Sulawesi, Indonesia]

Boom, W.: Verbittering heropening Fort Zeelandia.
In: Algemeen Dagblad
23 November 1995, p. 3; ill.
[Suriname]

Boon, J.G.: Een krachtige vloot en een goed bevestigd steunpunt daarvoor zijn onmisbare eischen voor de defensie van ons koloniaal eilandenrijk. Voordracht en debat.
In: Orgaan Indische Krijgskundige Vereeniging
Vol. 1907, No. 16 and Vol. 1908, No. 19.
[Indonesia]

Bor, W. van den: Fort Oranje op St. Eustatius herboren.
In: Sticusa-Journaal
No. 63, 1 juli 1979.
[Netherlands Antilles]

Borschberg, P.: Portuguese, Spanish and Dutch plans to construct a fort in Straits of Singapore, ca. 1584-1625.
In: Archipel
Jg. 2003, No. 65, p. 55-88.
[Johore]

Bouwman, I.: De waterpoort van het VOC fort Nieuw Victoria.
In: Moesson
15 februari 1992.
[Ambon island, Moluccs, Indonesia]

Bracht, J.Th.W. van: Atlas van kaarten en aanzichten van de VOC en WIC, genoemd Vingboonsatlas in het Algemeen Rijksarchief te ’s-Gravenhage
Haarlem, 1982

Brans, E.J.: Bouwhistorisch onderzoek naar Fort Amsterdam in Ghana.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1989-90, p. 121-128; ill.
[Ghana, West Africa]

Brans, E.J.: Ghana.
Menno van Coehoorn Over de Grenzen.
Door Nederlanders gestichte vestingbouwkundige werken wereldwijd.
Een symposium, georganiseerd ter gelegenheid van het dertiende lustrum van de Stichting Menno van Coehoorn.
Amsterdam, 18 april 1997
Symposium bundel, p. 15, 16.
[Ghana, West Africa]

Breuning, H.A.: Het voormalige Batavia.
Een Hollandse stedestichting in de tropen. Anno 1619.
Heemschut Serie No. 74
Amsterdam, 1954
160 p.; ill.; krtn.; vouwkaart; lit.opg.

Broeshart, A.C. [red.]: Soerabaja. Beeld van een stad.
Purmerend, 1994 [1st ed.]
Purmerend, 1995 [2nd ed.]
[East Java, Indonesia]

Brohier, R.L.: Links between Sri Lanka and the Netherlands.
A book of Dutch Ceylon.
Publ. Netherlands Alumi Association of Sri Lanka
Colombo, z.j. [> 1972]
See chapter 6: Monumental legacies of the colonial Dutch, section 1: Forts and Fortresses, p. 37-86; ill.
[also on Portuguese fortifications]
[Sri Lanka]

Brommer, B.: De Verenigde Oostindische Compagnie als bouwheer (1600-1800).
In: Spieghel Historiael
Vol. 28, juli/augustus 1993, p. 294-298.

Brommer, J.: Historische plattegronden van Nederlandse steden.
Part 4: Batavia.
Alphen aan den Rijn, 1992.
[West Java, Indonesia]

Brugman, F.H.: Saban fortifications.
In: Coomans, H. e.a. [ed]: Building up the future from the past. Studies on the architecture and historic monuments in the Dutch Caribbean.
KNA Publications No. 34
Zutphen, 1990.
p. 109-114.
[Liber Amicorum dedicated to prof. Dr. Ir. C.L. Temminck Groll]

Bruijn, M. de; Kist, B.: Johannes Rach 1720-1783.
Artist in Indonesia and Asia.
Publ.: The National Library of Indonesia en The Rijksmuseum Amsterdam
Jakarta-Amsterdam, 2001
ISBN 979-9316-43-X
110 p; ill.; list for further reading

Bubberman, F.C.: Overzicht van militaire objecten op Sint Eustatius.
Stichting Menno van Coehoorn, Utrecht, 1997
54 p.; ill.; map
[Netherlands Antilles]

Budiman, A.: Menentukan lokasi budi daya walet.
Jakarta, 2004
ISBN 979-489-769-8
69 p.; ill.; CD-Rom
[betreft hergebruik vestingwerken voor het houden van zwaluwen ten behoeve van de eetbare vogelnesten. Als voorbeeld wordt gegeven ‘Benteng Pendem’, Ambarawa]

Buijze, W.: Restauratie Waterpoort Nieuw Victoria.
In: Moesson
15 april 1996.
[Ambon island, Moluccas, Indonesia]

Buijze, W.: Over een vergeten fort en een verloren kanaal.
In: Moesson
Oktober 1996
[fort Middelburg on Ambon island, Indonesia]

Buku pedoman museum perjuangan di bekas benteng Vredeburg Yogyakarta.
Publ.: Departemen Pendidikan dan Kebudayan.
Proyek pengambangan museum bekas benteng Vredeburg Yogyakarta.
Yogyakata, z.j.
72 p.; ill.; floorplan
[Central Java, Indonesia]

Chateleux, J. de: Vestiging der Hollanders op Celebes. Oorlogen met den Koning van Makassar. Het fort Rotterdam aldaar.
In: De Militaire Spectator
Tijdschrift voor het Nederlandsche leger
Tweede Serie, Vierde deel, Jg. 1852, p. 481-496.

Coblijn, W.A.: De verdediging van Java tegen een buitenlandschen vijand.
’s-Gravenhage, 1888.
[Java, Indonesia]

Coblijn, W.A.: De verdediging van Java.
Eene studie
’s-Gravenhage, 1890
[Java, Indonesia]

Cornelisse, P.-J.: Fort Zeelandia: verslag van een technische identificatiemissie in Guyana.
Stichting Behoud Cultureel Erfgoed Guyana
N.p., 2003
25 p.; ill.; floorplan
[Guyana]

D., F.: Indirect snelvuur bij het snelvuurgeschut in onze verdedigingswerken.
In: Indisch Militar Tijdschrift
Vol. 1907, part I, p. 385-

Daalen, A.G. van: Handleiding bij het onderwijs in de Indische Militaire Bouwkunde.
Breda, KMA 1915
307 p.; enclosures

Danvers, F.C.: Report to the Secretary of State for India in Council on the Portuguese records relating to the East Indies, contained in the Archivo da Torre de Tombo, and the Public Libraries at Lisbon and Evora.
London, 1892
Amsterdam, 1966 [reprint]
209 p.; krt.
[Portuguese and Dutch fortifications and sieges in Arabië, India, Malakka and Indonesia]

Dantzig, A. van; Priddy, B.: A short history of the forts and castles of Ghana.
Accra, 1971
[Ghana, West Africa]

Des Alwi; Willard, H.A.: Turbolent times past in Ternate and Tidore.
Rumah Budaya, Banda Neira 1990
290 p.

Dessauvagie, E.L.H.: Eene studie over de verdediging eener stelling in ons bergterrein.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1907, part II, p. 678.

Deurvorst, J.M.; Klomp, M.: Nederlanders op een cacao-eiland.
In: Spits
20 april 2001, p. 16; ill.
[Dutch fortifications at São Tomé]

Djamhari, S.A.: Stelsel benteng pemberontakan Diponegoro, 1827-1830: suatu kajian sejarah perang
Universitas Indonesia, Jakarta 2002
Fakultas Ilmu Pengetahuan Budaya.
Program Pasca Sarjana
Proefschrift Depok, Universitas Indonesia
XV, 376 p. ; ill. ; krt.
[Indonesia]

Djamhari, S.A.: Strategi menjinakkan Diponegoro: stelsel benteng 1827-1830.
Jakarta, 2004
ISBN 979-962014-7
XIX, 342 p.;krt.
[handelseditie van proefschrift getiteld: Stelsel benteng dalam pemberontakan Diponegoro, 1827-1830: suatu kajian sejarah perang. Depok: Universitas Indonesia, 2002].
[Indonesia]

Donkersloot-de Vrij, Y.M.: Plattegrond der vesting Duurstede.
In: Tussen Rijn en Lek.
Tijdschrift voor de geschiedenis van het Kromme-Rijn gebied
Vol. 27, 1993, p. 24-27.
[fort Duurstede on Saparoea island, afer a map from François Valentijn: Oud- en Nieuw Oost-Indien]
[Moluccas, Indonesia]

Dumont, Ch.F.H. : Een kijkje in de tijdelijk door ons bezette posten buiten de geconcentreerde linie van Groot-Atjeh.
In: Eigen Haard
Vol. 1894, No. 24, p. 379-383; ill.
Vol. 1894, No. 25, p. 393-395; ill.
[Aceh, Indonesia]

Ente van Gils, J.M.: Versterkingskunst in Nederlandsch-Indië. Handleiding ten dienste van de Adelborsten van het Koninklijk Instituut voor de Marine te Willemsoord.
Den Helder, 1895.

Ermeling, J.Ph.: Defensie van Insulinde. Beschouwingen en raadgevingen.
Buitenzorg, 1914.

Het Marine etablissement te Soerabaya.
Zijn ontstaan, ontwikkeling en tegenwoordigen toestand.
In: Het Nederlandsche Zeewezen
Jg. 3, 1904, p. 214-218, 225-228, 241-248; ill.; plgr,

Faber, G.H. von: Oud Soerabaja.
De geschiedenis van Indië’s eerste koopstad van de oudste tijden tot de instelling van den Gemeenteraad [1906].
Soerabaja, 1931.
[East Java, Indonesia]

Fiedler, H.: Die Gründung und ersten Jahre des Forts Concordia zu Kupang auf Timor 1648-1660.
Nach den Akten im Reichsarchiv Den Haag dargestellt.
1931
41 p.
[typoscript in library KITLV, signature DH 475]
[Timor, Indonesia]

Fitchett, R.H.: The Table Bay defences, Cape of Good Hope 1652-1710.
University of the Witwatersrand, 1996.
[South Africa]

Floore, P.: Een kwartje in het zand.
Archeoloog Pieter Floore is neergestreken op het eiland Mauritius. Hij is op zoek naar het Hollandse fort, restant van een avontuurlijk verleden.
Het tweede deel van zijn verslag.
In: Haagsche Courant
9 augustus 1997, p. D 5; ill.
[Mauritius]

Floore, P.: Bouw en onderhoud van VOC-forten in de 17e eeuw.
Het geval Mauritius.
In: Bartels, M.H.; Cordfunke, E.H.P.; Sarfatij, H. [red.]: Hollanders uit en thuis.
Archeologie, geschiedenis en bouwhistorie gedurende de VOC-tijd in de Oost, de West en thuis.
Cultuurhistorie van de Nederlandse expansie.
SCH-reeks 2
Hilversum, 2002
ISBN 90-6550-702-7
p. 161-184; ill.
[Mauritius]

Fontaine, J.: Zeelandia. De geschiedenis van een fort.
Suriname en zijn historie I
Zutphen, 1972
ISBN 906011-441-8
192 p.; ill.; list for further reading
[Suriname]

Het fort Oldenbarneveld te Batjan.
In: Eigen Haard
Vol. 1883, p. 257-258.
[Moluccas, Indonesia]

Het fort “Rotterdam” te Makasser.
In: Weekblad voor Nederlandsch Indië
Vol. IV, p. 194- ill.
[Sulawesi, Indonesia]

Op zoek naar fort Boekoe.
4e Peloton A-Cie TRIS diep in Surinaamse jungle.
In: Legerkoerier
Vol. 24, No. 3, maart 1974, p. 21; ill.
[Suriname]

Forten en verdedigingsweken
Internetdocument van site www.suriname.nu
Url: http://www.suriname.nu/goud/verdediging.htm
23 augustus 2002
5 p.; ill.
[Suriname]

Gerring, A.[ed] : De verovering van de stad Malacca (thans Singapore genaamd) door de Oost-Indische Compagnie in het jaar 1641, overgenomen uit het daghregister van het Casteel Batavia.
Soekaboemi, 1927.
36 p.; ill.

Het gevecht om de rotsbenteng Boerikong.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1910, part II, p. 751-
[Sulawesi, Indonesia]

Gevers: De verdediging van Neêrlandsch Indië.
In: De Militaire Spectator
3rd series, Part 7, Vol. 1862, pp. 536-547; 604-618; 661-673; 711-723.
[Indonesia]

Gibson-Hil, C.A.: The fortification of Bukit China, Malacca.
In: Journal of the Malaysian Branch of the Royal Asiatic Society
No. 29, Part 3, 1956, p. 157-181.

Gillhaus, C.H.P.: Een kortstondige Nederlandse episode: het “Driekoningenfort”in Brazilië.
In: Kwartaalbericht Stichting Menno van Coehoorn
1994/1, p. 18, 19; ill.
[Brazil]

Glissenaar, F.: Fort Oranje: Nederlanders in Brazilië.
In: National Geographic Magazine [NL]
Maart 2003
[Brazil]

Godée Molsbergen, E.C.: Geschiedkundige Atlas van Nederland.
De Compagnie in den Archipel na 1684 tot 1791 – de Compagnie buiten den Archipel.
’s-Gravenhage, Martinus Nijhoff, 1938
38 p.
[explanatory text to maps, Indonesia, Asia]

Gon Netscher, A.D. van der: Het opbreken van het fortje en de nederzetting Merkus-Oord in de Tritons Baaij, Zuid West van Nieuw Guinea, in Februarij 1836.
1875
9 p.
[Irian Jaya, Indonesia]

Goslinga, C.: Een strijd om Fort Nassau.
In: De Westindische Gids
Vol. 39, 1959.

Graham, I.: Malacca Fort.
In : Journal of Southeast Asian History
Vol 3, No. 2, September 1962.

Green, J.N.: Gateway from the past.
In: Illustrated London News
Vol. 268, No. 6985, August 1980, p. 40-41.
[Ambon island, Moluccas, Indonesia]

Green, J.N.: De poort van Batavia.
In: Spiegel Historiael
Vol. 16, 1981, No. 3, p. 163-171.
[Ambon island, Moluccas, Indonesia]

Greig, D.: The reluctant colonists. Netherlanders abroad in the 17th and 18th centuries.
Assen, 1987
306 p.; ill.
[factories and settlements of the WIC and VOC]

Menno van Coehoorn over de grenzen.
Door Nederlanders gestichte vestingbouwkundige werken wereldwijd.
Een symposium, georganiseerd ter gelegenheid van het dertiende lustrum van de Stichting Menno van Coehoorn.
Vrijdag 18 april 1997.

Greve, W.R. de: De verdediging van Nederlandsch-Indië.
Batavia, 1893.

Greve, W.R. de: Het rapport van de Staatscommissie voor de verdediging van Nederlandsch Indië.
’s-Gravenhage, 1913.

Grimm, G.W.: De VOC in India.
Menno van Coehoorn Over de Grenzen.
Door Nederlanders gestichte vestingbouwkundige werken wereldwijd.
Een symposium, georganiseerd ter gelegenheid van het dertiende lustrum van de Stichting Menno van Coehoorn.
Amsterdam, 18 april 1997
Symposium bundel, p. 17.
[India]

Grimm, G.W.: Het Nederlandse fort Geldria te Paliacatta in Tamil Nadu-India.
Verslag van een verkennend onderzoek naar Nederlandse forten en fortrestanten aan de Coromandelkust in Zuid India.
Utrecht, 1999
56 p.; ill.; maps; floorplan
[India]

Grimm, G.W.: Het Nederlandse fort Sadras-Patnam in Tamil Nadu-India.
Verslag van een verkennend onderzoek naar Nederlandse forten en fortrestanten aan de Coromandelkust in Zuid India.
Utrecht, 1999
21 p.; ill.; maps; floorplan
[India]

H., van: De Citadel “Prins Frederik” exit.
In: Wereldnieuws
Vol. 16, No. 11; ill.
[Batavia, West Java, Indonesia]

Hall, M.; Halkett, D.; Huigen van Beek, P.; Klose, J.: A stone wall out of the earth that thundering cannon cannot destroy?
Bastion and moat at the Castle, Cape Town.
In: Social Dynamics
Vol. 1990, p. 22-37.
[South Africa]

Harrison, B.: Holding the fort. Melaka under two flags, 1795-1845.
Malaysian Branch of the Royal Asiatic Society, Kuala Lumpur, 1986
Monograph of the Malaysian Branch of the Royal Asiatic Society, No. 14
X, 148 p.; ill.; krt.;plgr.; lit./br.opg.
[Malaysia]

Hartog, J.: Twelve forts of the Netherlands Antilles.
Curaçao, 1980
20 p.
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: Geschiedenis van Fort Zeelandia op Aruba.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1984/85, p. 94-107; ill.
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: The old fort of Aruba: the history of Fort Zoutman and the Tower Willem III.
[Oranjestad], Cultural Center Aruba, 1985
ISBN 90-9400457-7
80 p.; ill.;plgr.
[translated by E. Bentley-Fowler]
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: Het fort Oranje op Bonaire.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1986/87
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: Juwana Morto. Kustbatterij op Aruba.
Zutphen, 1987
ISBN 90-6011-539-2
96 p.; ill.; maps; list for further reading; reg.
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: “Fort Amsterdam”op Sint Maarten.
Het oudste fort van de Nederlandse Antillen met de steunforten “Old Spanish Fort”en “Sint Pieter”.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1987/88, p. 24-37; ill.
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: Een fort met vier namen. Fort Willem I op Sint Maarten.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1989, p. 31-37; ill.
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: Fort Oranje op Sint Eustatius.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1990/91, p. 111-128; ill.; list for further reading
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: De kustbatterijen van Aruba en Curaçao.
In: Dijk, P.J.J. van et. Al. Eds.: Kustverdediging. Vestingbouwkundige Bijdragen 1992,
‘s-Gravenhage 1992, p. 87-96; ill.
[Netherlands Antilles and Curaçao]

Hartog, J.: The Forts of Sint Maarten and Saint Martin.
Zutphen 1994
ISBN 906011-891-X
119 p.; ill.
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: Het Oude Fort van Aruba. De geschiedenis van het Fort Zoutman en de Toren Willem III.
Gedenkboek bij het tweehonderdjarig bestaan van Fort Zoutman in 1996.
Assen, 1995
ISBN 90-232-2926-6
78 p.; ill.; reg.
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: De fortenkrans van Sint Eustatius.
In: Water ter verdediging.
Stichting Menno van Coehoorn
Vestingbouwkundige Bijdragen II.
‘s-Gravenhage, 1994.
p. 110-140; ill.; list for further reading
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: De overval op het Waterfort (Curaçao) in 1929.
In: Mars et Historia
Vol. 29, No. 1, januari/maart 1995, p. 18-22; ill.
[Curaçao]

Hartog, J.: Het fort op de berg: gedenkboek bij het tweehonderdjarig bestaan van Fort Nassau op Curaçao.
Assen, 1996
ISBN 90-232-3101-5
60 p.; ill.; floorplan; list of sources; list for further reading
[Curaçao]

Hartog, J.: Het Fort van Saba.
In: Vestingbouw Overzee. Militaire Architectuur van Manhattan tot Korea.
Vestingbouwkundige Bijdragen IV
Amsterdam, 1996
p. 32-36; ill.; list of sources; list for further reading
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: De Forten, Verdedigingswerken en Geschutstellingen van Sint Eustatius en Saba van Pieter van Corselles tot Abraham Heyliger, 1636-1785.
Zaltbommel, 1997
ISBN 90-288-6428-8
152 p.; ill.; list of sources; list for further reading
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: De Forten, Verdedigingswerken en Geschutstellingen van Sint Maarten en Saint Martin van Jan Claeszen tot Willem Rink 1631-1803.
Zaltbommel, 1997
ISBN 90-288-6427-X
118 p.; ill.; list of sources; list for further reading
[Netherlands Antilles]

Hartog, J.: De Forten, Verdedigingswerken en Geschutstellingen van Curaçao en Bonaire. Van van Walbeeck tot Wouters 1634-1942
Zaltbommel 1997
ISBN 0 90 288 6426 1.
184 p.; ill.; list of sources; list for further reading
[Netherlands Antilles and Curaçao]

Haviser, J.B.: An archaeological investigation at optical telegraph sites on Curaçao.
Lezing gehouden op het Internationale Symposium, Stockholm, 1994
Publ. by A.A.I.N.A., Curaçao.
[Curaçao]

Hazelhoff Roelfzema, H.: De vestingwerken van de V.O.C.
In: Kromhout, R. [ed]: Het machtige eyland Ceylon en de VOC.
’s-Gravenhage-Amsterdam, 1988
p. 59-63.
[Sri Lanka]

Heekeren, E.A.A. van: De militaire positie van Nederlandsch-Indië.
Onze Koloniën
Serie II, No. 1
Baarn, 1915.
[Indonesia]

Heeres, J.E.: Eene Engelsche lezing omtrent de verovering van Banda en Ambon in 1796 en omtrent den toestand dier eilandengroep op het eind der 18e eeuw.
In: Bijdragen van het Koninklijk Instituut voor de Taal-, Land- en Volkenkunde van Nederlandsch Indië.
Reeks 7, VI, p. 249-
[Indonesia, Moluccas]

Hegener, M.: Stuivertje wisselen aan de Goudkust.
Handelsforten aan de Goudkust (Ghana), 1482-1872.
In: De Volkskrant
29 maart 1986
Het Vervolg, p. 9; ill.; map
[Ghana, West Africa]

Hengeveld,-Brand, P.A.: Sri Lanka.
Menno van Coehoorn Over de Grenzen.
Door Nederlanders gestichte vestingbouwkundige werken wereldwijd.
Een symposium, georganiseerd ter gelegenheid van het dertiende lustrum van de Stichting Menno van Coehoorn.
Amsterdam, 18 april 1997
Symposium bundel, p. 14.
[Sri Lanka]

Heshusius, C.A.: Batavia als garnizoenstad.
In: Mars et Historia
April/juni 2003.
[Batavia, West Java, Indonesia]

Heuken, A.: Historical sites of Jakarta.
Cipta Loka Caraka, Jakarta, 2000 (6th edition)
335 p.; ill.; maps; list of sources; list for further reading
[Jakarta, West Java, Indonesia]

Heuken, A.: Sumber-sumber asli sejarah Jakarta.
Jilid II.
Dokumen-dokumen sejarah Jakarta dari kedatangan kapal pertama Belanda (1596) sampai dengan tahun 1619.
Cipta Loka Caraka, Jakarta, 2000
160 p.; ill.; maps; list of sources; list for further reading
[Batavia, West Java, Indonesia]

Heuken, A.; Pamungkas, G.: Galangan kapal Batavia selama tiga ratus tahun.
Yayasan Cipta Loka Caraka/Sunda Kelapa Lestari, Jakarta, 2000
72 p.; ill.; maps; list of sources; list for further reading
[Batavia/Jakarta, West Java, Indonesia]

Heutsz Jr., J.B. van: Senator H. Colijn en de defensie van Indië in de Eerste Kamer der Staten-Generaal.
Haarlem, 1917.

Heuvel, A. van den: Willem Bosman in goud en slaven.
Een reisverslag naar aanleiding van dagboeknotities met foto’s van Annette Kentie.
Amsterdam, 1981
ISBN 90-290-1467-9
160 p.; ill.; map; list for further reading
[includes the fortifications at Sint Athoni, Batenstein, Sint Sebastian, Vredenburg, El Mina, Coenraadsburg, Cape Coast, Nassau, Amsterdam, Leydsaamheid, Accra, Goede Hoop in present Ghana, West Africa]

Hooijer, G.B.: De verlaten posten in Groot Atjeh.
Batavia, z.j.
54 p.; ill.

Huibers, J.: ‘Voor mij is drie keer scheepsrecht’.
Naarder John Pel doet nieuwe poging om Fort Boekoe op de kaart te zetten.
In: De Gooi- en Eemlander
6 januari 2004; ill.
[18th century indigeneous fortification in the jungle of Surinam]

Hulstijn, P. van: Memorie over de Soela eilanden
Samengesteld door den officier belast met de verkenning dier eilanden.
Bijlage C: aanteekeningen omtrent het fort te Sanana.
p. 128-130.
Gepubliceerd als:
Mededeelingen van het Bureau voor de Bestuurszaken der Buitenbezittingen bewerkt door het Encyclopaedisch Bureau.
Aflevering XV
Soela eilanden
155 p.: maps
Weltevreden, 1918.
[Indonesia]

Huystee, M. van: The lost gataway of Jakarta.
Western Australian Maritime Museum
Department of Maritime Archaeology
Report No. 92
Freemantle, 1994.
[Batavia, West Java, Indonesia]

Hyland, T.: The castles of Elmina.
Kumasi, 1971.
[Ghana, West Africa]

IJzerdraadversperringen en wolfskuilen.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1906, part II, p. 670-

IJzerman, J.W.: Over de belegering van het fort Jacatra (22 december 1618-1 februari 1619)
‘s-Gravenhage, 1917
121 p.; enclosure
[offpr. BKI]
[Jacatra/Batavia, West Java, Indonesia]

Instructie-inventaris voor de artillerie der landmagt in Nederlandsch Oost-Indië.
Uitgegeven op last van het Departement van Oorlog
Hoofdstuk I: Geschut
1871
88 p; tabn.
Hoofdstuk II: Projectielen met toebehooren
1871
75 p.
Hoofdstuk III: Affuiten en voertuigen met toebehooren
1871
158 p.
Hoofdstuk IV: Voorraadstukken tot vuurmonden, affuiten en voertuigen
1872
201 p.
Hoofdstuk V: Gereedschappen tot de bediening van geschut en het werpen van handgranaten met toebehooren
1872-1873
119 p.
Hoofdstuk VI: Draagbare wapenen met toebehooren, verwisselstukken, ledewerken, slag- en blaasinstrumenten, geweermakersgereedschappen en maten.
1874
187 p.
Hoofdstuk VII: Buskruid en ernstvuurwerken met daartoe behoorende bestanddeelen en gereedschappen
1873
219 p.; tabn.
Hoofdstuk VIII: Algemeene werktuigen en gereedschappen
1875
134 p.
Hoofdstuk IX: Gereedschappen tot den batterijbouw en beddinghout
1874
29 p.
Hoofdstuk X: Paardentuig
1875
49 p.
Hoofdstuk XI: Brandbluschgereedschappen
1876
46 p.
Hoofdstuk XIII: Gereedschappen tot ambachten
1880
243 p.
Eerste bijvoegsel: 1871, 9 p.
Tweede bijvoegsel: 1874, 41 p.
Derde bijvoegsel: 1876, 69 p.
Vierde bijvoegsel: 1877, 33 p.
Vijfde bijvoegsel: 1880, 91 p.
Zesde bijvoegsel, 1880, 40 p.
Zevende bijvoegsel: 1881, 54 p.

Iongh, D. de: Het krijgswezen onder de Oostindische Compagnie.
Den Haag, 1950.

Irawan, G.: Benteng Pendem.
In: Suara Alam
No. 67, February 1989, p. 18-22; ill.; map
[fortress Cilacap, south coast of Java, Indonesia]

Irwin, G.W.: Melaka fort.
In: Sandhu, K.S.; Wheatley, P. [eds]: Melaka. The transformation of a Malay capital c. 1400-1980
Vol. 1, p. 195-241; krtn.
[Portuguese and Dutch time, Malaysia]

Jager, M.: De rode wilden op Formosa.
Westfries Museum belicht vergeten nederzetting VOC
In: De Telegraaf
23 juli 1998
[fortress Zeelandia on Formosa island]
[Taiwan]

Janssen, R.: De bewaker en de kanonskogel. Fort Oranje is Hollands glorie aan de kust van Brazilië.
In: NRC Handelsblad
18 maart 2000, p. 41; ill.
[Brazil]

Jaspers, J.H.B.: Het fort “Nieuw Victoria” te Amboina.
In: Nederlandsch Indië Oud en Nieuw
Vol. 13 (1928-1929) no. 5-9, p. 150-160; 175-182; 217-224; 247-256; 275-288; ill.; floorplan
[Ambon island, Moluccas, Indonesia]

Jaspers, J.H.B.: De gedragslijn der VOC bij de bevestiging van haar macht en invloed op het eiland Amboina door het stichten van barricaden, blokhuizen en fortjes vanaf de verovering van het Portugeesche Kasteel Kota Laha in 1605.
In: Nederlandsch Indië Oud en Nieuw
Vol. 1932.
Ill.
[Ambon island, Moluccas, Indonesia]

Jayasena, R.M.: Katuwana.
Archeologisch onderzoek van een VOC-fort in Sri Lanka.
In: Bartels, M.H.; Cordfunke, E.H.P.; Sarfatij, H. [red.]: Hollanders uit en thuis.
Archeologie, geschiedenis en bouwhistorie gedurende de VOC-tijd in de Oost, de West en thuis.
Cultuurhistorie van de Nederlandse expansie.
SCH-reeks 2
Hilversum, 2002
ISBN 90-6550-702-7
p. 141-160; ill.
[Sri Lanka]

Jayetilleke, R.: Galagoda Maha Adikaram: storming Matara Dutch bastions.
In: Sunday Observer
30 July 2000
Colombo
[Sri Lanka]

Jeekel, C.A.: Onze bezittingen op de kust van Guinea.
Amsterdam, 1869
[with description of the Dutch fortifications]
[Ghana, West Africa]

Joustra, A. [e.a.] : De oud-Europese forten aan de Westkust van Afrika.
In: Bulletin van de Koninklijke Nederlandse Oudheidkundige Bond
Vol. 1988, No. 6.
[Ghana, West Africa]

Kadletz, T.: Die alten Festungswerke von Pernambuco – im Rahmen der Geschichte der ersten fünf Jahre des brasilianischen Neuholland 1630-1635.
Pernambuco, 1937
362 p.; ill.; 16 maps
[the first part describes the fortifications which were built between 1630 and 1635; the second part describes the fortifications which were built after 1635. These were Dutch and German colonial fortifications]
[Brazil]

De Kanonnen van Purmerend.
In: Stabelan
Vol. 7, No. 3, 15 december 1980, p. 10, 11; ill.
[Suriname]

Bouterse maakt kantoor van museum.
Fort Zeelandia gesloten.
In: Haagsche Courant
28 april 1982, p. 3; ill.
[Suriname]

Kartika Bagus C.: Fort Vastenburg to make way for hotel.
In: The Jakarta Post
14 September 2002, p. 17; ill.
[Surakarta, Central Java, Indonesia]

Keppel, J.: Ternate.
In: Kwartaalbericht Stichting Menno van Coehoorn
Vol. 1997, No. 1, p. 6-9; ill.
[Ternate, Moluccas, Indonesia]

Keppel, J.: Nederlandse forten op Ternate.
Menno van Coehoorn Over de Grenzen.
Door Nederlanders gestichte vestingbouwkundige werken wereldwijd.
Een symposium, georganiseerd ter gelegenheid van het dertiende lustrum van de Stichting Menno van Coehoorn.
Amsterdam, 18 april 1997
Symposium bundel, p. 9, 10; ill.
[Ternate, Moluccas, Indonesia]

Keppel. J.: De Banda eilanden. Specerijen, perkeniers en forten.
In: Kwartaalbericht Stichting Menno van Coehoorn
Vol. 1998, No. 1, p. 3-9; ill.; list for further reading
[Banda archipelago, Moluccas, Indonesia]

Keppel, J.: De Molukken. VOC architectuur.
Banda Archipel, Ambon & Lease eilanden, Ternate.
Krommenie, 2001
56 p.; ill.;plgr.; krtn.; lit.opg.

Keppel, J.: Ternate, het klassieke kruidnageleiland.
In: Saillant
Kwartaalbericht van de Stichting Menno van Coehoorn
Jg. 2005, No. 2, p. 17-22; ill.; plgr.; krt.; lit.opg.

Kerremans, H.: Een kort woord over de Siat der Vesting-Artillerie.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1910, part II, p. 898-
[Indonesia]

Kester, C.R.: De defensie der kleine West-Indische eilanden in vroegere eeuwen.
In: Tropisch Nederland
16 October 1939, No. 13.
[Netherlands Antilles]

Kiès, Ch.: Iets over Batterij-dienst en Batterij-bouw bij de Vesting-Artillerie.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1908, part I, p. 373-
[Indonesia]

Een kijkje op Ampenan.
In: Eigen Haard
Vol. 1895, p. 156, 157; ill.
[temporary fortification on Lombok island, Indonesia]

Klintowitz, J.: Fortalezas Historicas do Brasil.
1983
160 p.; ill.; plgr.
[Portugese en Nederlandse forten in Brazilië: Fortaleza de Santa Maria, Salvador, Bahia, Forte do Principe da Beira, Guajara-Mirim, Rondonia, Forte de Sao Marcelo, Forta de Santa Cruz ou de Orange,Itamaraca, Pernambuco, Forte de Santo Antonio da Barra]

Kolff, D.H.: Reize door de weinig bekenden Zuidelijken Molukschen archipel en langs de geheel onbekende kust van Nieuw Guinea, gedaan in de jaren 1825 en 1826.
Amsterdam, 1928
XIV, 398 p.; ill.
[this research was undertaken in order to map the remnants of VOC fortifications]
[Moluccas, Indonesia]

Koopmans, K.: Het militair kordon van Suriname.
z.p., z.j.
12 p.; ill.
[Suriname]

Kooyman, J.: De wallen van Willemstad, Curaçao omstreeks 1750.
In: De West-Indische Gids
Vol. 38, 1958, p. 168-173.
[Curaçao]

Kroesen, F.C.: De Artillerie van het KNIL bij de verdediging van Nederlandsch-Indië.
In: Stabelan
Vol. 8, No. 4, 1982, p. 2-5; no. 5, p. 1 [errata and addenda]

Krooshof, R.: Fort Zeelandia.
Utrecht 1979
47 p.; ill.; map; floorplan
[WIC fortification near Essequiboriver, British Guyana]

Kuipers, J.J.B.: Zeeuwen te water.
Sporen van een maritiem verleden.
Publ.: Provincie Zeeland, 1996
ISBN 90-71565-46-7
106 p.; ill.
[including the Zeeuwse WIC fortifications in Guyana]

Kuruppu, I. [e.a.]: The conservation of the Galle fort and its environs: a special volume to mark the occasion of the completion of the phase one of the long term preservation programme for the World Heritage City of Galle.
Journal of the Department of Archeology, Sri Lanka, Vol. 15
Colombo, 1992
345 p.; ill.; map
[Sri Lanka]

K. [Kuypers, F.H.W.]: Aanteekeningen betreffende eenig oud en merkwaardig geschut in Neêrlandsch Indië.
In: De Militaire Spectator
3rd series, 1st part, Vol. 1856
p. 268-282; ill.
[Indonesia]

Kuypers, F.H.W.: Proeve van een geschiedkundig onderzoek naar den voormaligen en tegenwoordigen staat der buskruidfabrikatie in Nederlandsch Indië.
Deel II: De buskruitmolen nabij Samarang
50 p.; tab.; ill.
Deel III: Onderzoek naar het salpeter, gebezigd tot het vervaardigen van buskruid in Indië.
31 p.; bijl.

Kwesi, J.; Auquandah: Castles and Forts of Ghana.
Ghana Museums and Monuments Board, 1990
[Ghana, West Africa]

La Hausse de Lalouvière, P. [ed.]: Coastal fortifications.
Fortifications côtières.
Tamarin, République Maurice, 1998
ISBN 99903-48-01-4
181 p.; ill.
[Dutch, French and English fortifications on Mauritius island]

Lancker, A.F.: De voormalige Nederlandse forten aan de Westkust van Afrika.
In: Mars et Historia
Vol. 9, No. 3, september 1974, p. 16-20; ill.; list for further reading
[Ghana, West Africa]

Lancker, A.F.: Het fort Dubus.
In: Jaarboek van de Stichting Menno van Coehoorn
1974.
[Indonesia]

Lancker, A.F.: De voormalige Nederlandse forten aan de Westkust van Afrika (II)
In: Mars et Historia
Vol. 10, No. 1, mei 1975, p. 10-12.
[Ghana, West Africa]

Lancker, A.F.: De geschiedenis van het Fort Amsterdam te Kormantijn
(ter kust van Guinea)
In: Mars et Historia
Vol. 10, No. 2, juli 1975, p. 10, 11; ill.

Lancker, A.F.: Ook op het Fort aan de Algoa-Baai heeft de Nederlandse vlag gewapperd.
In: Mars et Historia
Vol. 10, No. 3, september 1975, p. 23, 24.
[South Africa]

Lancker, A.F.: Nederlandse historische forten in Zuid-oost Azië.
In: Mars et Historia
Vol. 10, No. 5, januari 1976, p. 20, 21.
[South East Asia]

Lancker, A.F.: Nederlandse forten tijdens de Padri-oorlogen (Sumatra).
In: Mars et Historia
Vol. 10, No. 6, maart 1976, p. 20-22; map
[Sumatra, Indonesia]

Lancker, A.F.: Historische Nederlandse forten overzee.
In: Mars et Historia
Vol. 11, september 1976.

Lancker, A.F.: Het einde van fort Goegoer Malintang (Sumatra).
In: Mars et Historia
Vol. 11, No. 5, maart 1977, p. 22-24.
[Sumatra, Indonesia]

Lancker, A.F.: De Pupillenschool op het fort Generaal Cochius te Gombang (Midden-Java).
In: Mars et Historia
Vol. 11, No. 7, juli 1977, p. 11-15; ill.
[Central Java, Indonesia]

Lancker, A.F.: Nog eens enige Nederlandse historische verdedigingswerken in Zuid-Afrika.
In: Mars et Historia
Vol. 12, No. 1, januari/februari 1978, p. 9-14; ill.; map
[South Africa]

Lancker, A.F.: Een inleidende beschouwing over de fortificaties van Oud-Batavia.
In: Mars et Historia
Vol. 12, No. 5, september/oktober 1978, p. 154-162; ill.
[Batavia, West Java, Indonesia]

Lancker, A.F.: Beschouwingen over het fort te Sanana.
In: Mars et Historia
Vol. 13, No. 1, januari/februari 1979, p. 18-23; ill.
[Indonesia]

Lancker, A.F.: Nederlandse verdedigingswerken in Suriname.
In: Suralco Magazine
Vol. 12, 1980, No. 2.
[Suriname]

Lancker, A.F.: Nederlandse verdedigingswerken in Suriname.
In: Mars et Historia
Vol. 15, 1981, No. 5 (3e lustrumnummer), p. 43-50; ill.
[Suriname]

Lancker, A.F.: Naamgeving van Nederlandse overzeese forten.
In: Mars et Historia
Vol. 15, No. 6, november/december 1981, p. 99-101.

Lancker, A.F.: Ook op Arguin wapperde de Nederlandse vlag.
In: Mars et Historia
Vol. 17, No. 6, november/december 1983, p. 170-172.
[South Africa]

Lancker, A.F.: Versterkingen op Borneo.
In: Mars et Historia
Vol. 18, No. 1, januari/februari 1984, p. 19-22; ill.
[Kalimantan, Indonesia]

Lancker, A.F.: Het fort Koeala Kapoeas.
In: Mars et Historia
Vol. 22, No. 2, maart/april 1988, p. 56-59; ill.
[Kalimantan, Indonesia]

Lancker, A.F.: Het fort Koeala Kapoeas.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1987/88, p. 41-45; ill.
[Kalimantan, Indonesia]

Lancker, A.F.: Een militaire, burger en particulier fortcommandant.
In: Mars et Historia
Vol. 23, 1989, No. 3, p. 10-12; ill.
[topic: commander Dezentjé]
[Central Java, Indonesia]

Lancker, A.F.: De strijd om Pemangkat [West Borneo] 1850.
In: Stabelan
Vol. 15, No. 4, juli 1989.
[Kalimantan, Indonesia]

Lancker, A.F.: De VOC en haar forten.
In: Mars et Historia
Vol. 25, 1991, No. 4, p. 134-146; ill.

Lancker, A.F.: Kustverdediging in Nederlands-Indië 1941-1942.
In: Mars et Historia
Vol. 25, 1991, No. 6, p. 203-207; ill.
[Indonesia]

Lancker, A.F.: De tragische geschiedenis van het fort Du Bus in Lobo of Merkusoord, aan de Triton-baai, Zuidkust van Nieuw Guinea.
In: Mars et Historia
Vol. 27, No, 3, juli/september 1993, p. 34-38; ill.
[Irian Jaya, Indonesia]

Lancker, A.F.: Historische Nederlandsche forten overzee.
In: Mars et Historia, 2e Lustrumnummer, p. 42-53; ill.

Lancker, A.F.: Uitstraling Overzee.
In: Vesting. Vier eeuwen vestingbouw in Nederland, p. 155-160; ill.

Lange, H.M.: Herinneringen uit de militaire loopbaan van den kapitein T.B. Veltman.
In: De Militaire Spectator
Jg. 7, 1839, No. 7, p. 135-143
[including the history of the fortification Soeroasso, Sumatra]

Lange, H.M.: Verhaal der krijgsverrigtingen in het landschap Rauw, ter Westkust van Sumatra, gedurende het jaar 1833, en van de heldhaftige verdediging van het fort Amerongen.
In: Krijgskundige Mengelingen, meerendeels bijeengebragt uit de vroegere jaargangen van de Militaire Spectator.
3rd Part, 1858
p. 81-154.
[Sumatra, Indonesia]

Lawrence, A.W.: Trade Castles and Forts of West Africa.
London, 1963
[Ghana, West Africa]

Leendertz, C.J.: Te velde.
In: Leendertz, C.J.: In en om de kazerne. Schetsen uit het militaire leven.
Leiden, 1894
p. 52-92.
[constructing the fortification of Long Battah Missigit in Atjeh in 1875, with details of construction and lay-out of the fortification]
[Aceh, Indonesia]

Leendertz, C.J.: Buiten en binnen de versterking.
In: Leendertz, C.J.: In en om de kazerne. Schetsen uit het militaire leven.
Leiden, 1894
p. 108-131.
[daily life at the Long Battah Missigit fortification in Atjeh, with details of construction and lay-out of the fortification]
[Aceh, Indonesia]

Leupe, P.A.: Stukken betrekkelijk het beleg en de verovering van Malakka op de Portugezen in 1640-1641: benevens het rapport van den kommissaris Schouten over den verleden en tegenwoordigen toestand dier stad.
Uit de papieren der voormalige Oost-Indische Compagnie.
In: Berigten van het Historisch Genootschap te Utrecht
2e serie, deel 2, 1e stuk, 1859.
272 p.;plgr.

Leupe, P.A.: The siege and capture of Malacca from the Portuguese in 1640-1641.
In: JMBRAS
Vol. 14, part 1, 1936, p. 1-176.

Leupe, P.A.: De verdediging van Ternate onder den Gouverneur Johan Godfried Budach, 1796-1799.
In: Bijdragen van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde van Nederlandsch Indië
Nieuwe volgreeks, Deel VIII, 1864.
p. 262-363.

Leupe, P.A.: Stukken betrekkelijk de verdediging van Ternate door den Gouverneur W.J. Cranssen, 1800-1801.
In: Bijdragen van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde van Nederlandsch Indië
Vol. XVII, 1870, p. 215-338.

Leur-de Loos, J. van: Het ontwerp van het Kasteel te Batavia.
In: Tijdschrift voor Indische Taal-, Land- en Volkenkunde
Vol. LXXXIII (1949), p. 194-198.
[Batavia, West Java, Indonesia]

Maaten, K. van der: Pionierkunst en versterkingskunst tegen den inlandschen vijand.
Haarlem, 1894
272 p.
[Military textbook]

Maaten, K. van der: Z.E. de Oud-Gouverneur-Generaal J.B. van Heutsz en de defensie van Nederlandsch-Indië.
’s-Gravenhage, 1917.

Maaten, K. van der: Andermaal Z.E. de Oud-Gouverneur-Generaal J.B. van Heutsz en de defensie van Nederlandsch-Indië.
’s-Gravenhage, 1917.

Maljoe: De verovering van de Allah-stellingen op 13 Maart 1907.
In: Weekblad voor Nederlandsch Indië
Vol. VI, p. 342-
[Sulawesi, Indonesia]

Makassaar: Het fort ‘Rotterdam’ te Makasser.
In: Weekblad voor Nederlandsch-Indië
Vol. IV, p. 194-

Manders, C.H.: De mestiezen van Kisar.
Een vergeten Nederlandse volksplanting in een uithoek van de Indonesische archipel.
In: Moesson
Vol. 34, No. 12, 1 Februari 1990, p. 6, 7; ill.
[Moluccas, Indonesia]

Mantel, P.G.: De verdediging van Nederlandsch-Indië.
Samengesteld met voorkennis en met medewerking van het Departement van Oorlog in Nederlandsch-Indië.
Breda, KMA 1930
128 p; map; enclosures; tables.
Boekwerk No. 623.
[Military textbook, Indonesia]

Masdoeki; Abd, Muttalib M; Bahru Kallupa: Benteng Ujung Pandang (Fort Rotterdam).
Jakarta: Proyek Pengembangan Media Kebudayaan, Direktorat Jenderal Kebudayaan, Departemen Pendidikan dan Kebudayaan, 1988
VII, 43 p.; ill.
[Makassar, Sulawesi, Indonesia]

Meeteren, N. van : De oude vestingwerken, forten en batterijen van Curaçao en de capitulatievoorwaarden van 1800 zoals gepubliceerd in de Columbian Centinel van 19 November 1800.
Willemstad, Curaçao, 1951
117 p.; ill.
[Curaçao]

Meilink-Roelofsz, M.A.P.: Een Nederlandse vestiging in de Perzische Golf.
In: Spiegel Historiael.
Jg. 2, No. 9, september 1967, p. 480-488; ill.; krt; plgr.; lit/br.opg.
[VOC fort op het eiland Kareek]

Mellema, D.: Ghana.
Een vergeten erfenis.
In: Haagsche Courant
3 november 2001, p. C1; ill.
[Ghana, West Africa]

Mello, J.A.G. de: A rendição dos Holandeses no Recife (1654)
Recife, 1979
Porque histórico Nacional dos Guararapes.
131 p.; krtn.;lit/br.opg.

Mello, J.A.G. de: Tempo dos flamengos.
Recife 1947
Recife 1987 [3e uitgebreide druk]
ISBN 85-7019-117-0
292 p.; ill.;plgr.;lit./br.opg.;register

Merens, E.H.: Het Kasteel van Batavia.
In: Verslagen en aanwinsten 1978-1979
Stichting Cultuurgeschiedenis van de Nederlanders Overzee.
Amsterdam, 1980
p. 68-73; ill.; plgr.

Meurs, P.: Nieuw Amsterdam op Manhattan 1625-1660.
In: Vestingbouw Overzee.
Militaire architectuur van Manhattan tot Korea.
Vestingbouwkundige Bijdragen IV
Amsterdam 1996
p. 19-31; ill.; list of sources
[North America]

Merens, E.H.: Het kasteel van Batavia.
In: Verslagen en aanwinsten 1978-1979.
Publ. by Stichting Cultuurgeschiedenis van de Nederlanders Overzee.
Amsterdam, 1980
p. 68-73; ill.; list for further reading
[Batavia, West Java, Indonesia]

Meyer, J.L.: De geschiedenis van het eiland Onrust in de periode 1818-1907.
Lezing.
Instituut voor Maritieme Historie, Den Haag, 1990.
[West Java, Indonesia]

Mijer, P.: Geschiedenis der Nederlandsch Oost-Indische bezittingen onder Fransche heerschappij.
Batavia, 1839.
[Indonesia]

Moed-Beleid-Trouw
Verzameling van dagorders betrekking hebbende op toegekende belooningen aan hen, die zich onderscheidden bij krijgsverrichtingen van het Koninklijk Nederlandsch-Indische Leger van 1818 t/m heden,
Met alphabetisch naamregister.
Uitgegeven door het Departement van Oorlog ter gelegenheid van het 125-jarig jubileum der Militaire Willemsorde.
Reproductiebedrijf van den Topografischen dienst, Batavia-Centrum, 1939.
575 p. +LX p. [register]
[names, locations and facts about Indonesian fortifications which were besieged or taken by storm by the (K)NIL, also some Dutch fortifications]

Molewijk, G.C. [ed.]: ’t Verwaerloosde Formosa, of waerachtig verhael, hoedanigh door verwaerloosinge der Nederlanders in Oost-Indien, het Eylant Formosa, van den Chinesen Mandorijn, ende Zeeroover Coxinga, overrompelt, vermeestert, ende ontweldight is geworden.
Werken uitgegeven door de Linschoten-Vereeniging, Dl. XC
Zutphen, 1991
ISBN 90-6011-711-5
243 p.; ill.; list of sources; list for further reading
[Dutch VOC fortifications on Formosa island and their capture by Coxinga]
[Taiwan]

Monod, Th. L’ile d’Arguin (Mauritanie), essai historique.
Lisboa, 1983
327 p. ; ill.
[detailed research on Arguin castle, Mauritaria, during the Portuguese, Dutch and Brandenburg periods]

Nederveen Meerkerk, H. van: Fortificaties in Hollantsch Brasil.
Theorie en praktijk van enige vestingbouwkundige werken van de West-Indische Compagnie op de noordoostkust van Brazilië.
In: Bulletin van de Koninklijke Nederlandse Oudheidkundige Bond
Vol. 1991, No. 6, p. 205-210.
[Brazil]

Nelson, W.A.: The Dutch Forts of Sri Lanka.
The military monuments of Ceylon.
Edinburgh, 1984
ISBN 0-86241-062-2
152 p.; ill.; maps; list of sources; list for further reading
[Sri Lanka]

Nelson, W.A.: European colonial fortifications on the shores of the Indian Ocean.
In: Fortress
The Castles and Fortifications Quarterly
Vol. 1990, No. 4, p. 13-22.

Netscher, E.: Twee belegeringen van Malakka [1756-7 en 1784].
In: Tijdschrift voor Indische Taal-, Land- en Volkenkunde
Vol. 13, 1844.

Neyens, M.: Van een od fort en een ondeugend opschrift.
In: Tijdschrift van het Bataviaasch Genootschap
Vol. 61, 1922, p. 611-613.
[fort Tolokko, Ternate]

Oberholster, J.J.: Die historiese monumente van Suid-Afrika.
Kaapstad, 1972.
[South Africa]

Oers, R. van: Dutch town planning overseas during the VOC and WIC rule (1600-1800).
Zutphen, 2000
ISBN 90-5730-104-0
216 p.; ill.; maps; list of sources; list for further reading

Onderzoek en onderwijs aan de TU Delft.
Delft, 2000
In: Delft Integraal
Vol. 2000, No. 4.
[Dutch colonial architecture: factories and cities founded by the VOC and the WIC during the 17th century]

O’Neil, B.H.St.J.: Reports on forts and castles of Ghana.
Accra, 1951
[published by the Ghana Museum and Monuments Board]
[Ghana, West Africa]

Aruba krijgt eigen oorlogsmuseum.
In: Spits, 19 april 2001, p. 10
[housed into two wartime bunkers]
[Netherlands Antilles]

Oosterwijk, B.: Forten voor goud en slaven.
Stichting begint met restauratie van El Mina en Fort Amsterdam.
In: Haagsche Courant, 1982.
Ill.
[Ghana, West Africa]

Overvoorde, J.C.: Eene niet gepubliceerde kaart van de belegering van Malakka in 1640-1641.
In: Tijdschrift voor de Indische Taal-, Land- en Volkenkunde.
Vol. LXVI, 1926
[hoofdplan van de stad en het kasteel Malacca, door P. Elias, op basis van informatie van majoor-ingenieur C.F. Reimer]

Ozinga, M.D.: Monumenten van Curaçao.
1959.
Uitgave Stichting Monumentenzorg Curaçao
[Curaçao]

Paar, F.: De Nederlandse fortificaties in Portugal.
In: CCHPB Bulletin
Vol. 18, maart/april 1996, p. 7, 8.
[Portugal]

Pabst, J.C.: Strategische barrières.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1908, Part I, p. 527- en Part II, p. 671-

Paesie, R.: Het VOC-fluitschip Stavenisse en de ontdekking van Terra Natal.
ISBN 90-6707-537-X
Amsterdam, 2002
[including the capture of the fortress Delagoa by pirates, mutiny in the fortress of Lijdzaamheid and the demolition of the last fortifocation mentioned]
[Africa]

Paulussen, C.: Ellendig verleden slavenforten Ghana.
In: Dagblad de Limburger
9 november 1999; ill.
[Ghana, West Africa]

Pel, J.: Vondst legendarisch fort ‘Boekoe’ in Suriname.
In: Spits
20 april 2004, p. 11; ill.
[betreft fortificatie van de Marrons, gevluchte plantageslaven, in 1772 veroverd en geslecht]

Perelaer, M.T.H.: Een wandeling door de benteng Koeala Kapoeas.
[Zuider- en Ooster-Afdeeling van Borneo]
In: De Militaire Spectator
3rd series, 9th Part, Vol. 1864, p. 588-599; 636-649; 779-795.
[Kalimantan, Indonesia]

Perelaer, M.T.H.: De vesting Willem I.
In: De Militaire Spectator
3rd series, 10th Part, Vol. 1865, p. 635-644; map
[Indonesia]

Peters, M.: In steen geschreven.
Leven en sterven van VOC-dienaren op de kust van Coromandel in India.
Amsterdam, 2002
ISBN 90-76314-950
283 p.; ill.; list of sources; list for further reading
[including Indian fortifications and VOC fortifications and factories in India]

Plas, Th. van der: Drie maal Riouw.
In: Mars et Historia.
Vol. 34, No. 1, januari/maart 2000, p. 25-37; ill.; map
[fortifications on Riouw island, Indonesia]

Plas, Th. Van der: De vesting Malakka.
In: Mars et Historia
Vol. 36, No. 1, januari/maart 2002
p. 7-19; floorplan; ill. ; list for further reading.
[Malaysia]

De militaire pupillenschool te Gombong.
In: Eigen Haard
Jg. 1904, No. 17, 23 april 1904, p. 268-271; ill.
[fort Cochius]

Quintus Bosz, A.J.A.: De geschiedenis van het fort Nieuw-Amsterdam in het verdedigingsstelsel van Suriname.
In: Nieuwe West-Indische Gids
Vol. 43 (1964), No. 2, p. 103-148; ill.
[Suriname]

Rapport van de Staatscommissie voor de verdediging van Nederlandsch-Indië.
’s-Gravenhage, 1913.

Ras, A.: Die kasteel en ander vroeë Kaapse vestingwerke 1652-1713.
In: Jan van Riebeeck’s Journal.
[South Africa]

Ratelband, K. : Nederlanders in West Afrika 1600-1650.
Angola, Kongo en São Tomé.
Bezorgd door R. Baesjou
Zutphen, 2000
ISBN 90-5730-096-6
319 p.; ill.; map; list for further reading
[West and Southwest Africa, including the Portuguese coastal fortifications and the capture of El Mina by the Dutch]

Ravindran, K.T.; Ratnam, K.: Fort Cochin and Mattancherry. A monograph.
New Delhi, 1994.
[India]

Rea, A.: Monumental remains of the Dutch East India Company in the Presidency of Madras.
Madras, 1897
Archeological Survey of India
New Imperial Series XXV
New Delhi, 1995 [reprint]
[India]

Reglement op de exercitiën der vesting-artillerie in Nederlandsch Oost-Indië.
Deel I: Het batterijgeschut. Gewone vuurmonden
Batavia, 1870
78 p.
Vervolg van het Eerste Gedeelte: Het batterijgeschut. Getrokken vuurmonden
Batavia, 1875
39 p.
Deel II: Het positie en uitvalgeschut.
Batavia,1875
IV, 99 p.
Deel III: Beweging van lasten.
Batavia, 1870
76 p.

Reglement (boekoe adjar) baris stambelam-vesting di Hindia-Nederland.
Di kaloewarkan dari printahnja Departement Prang
Eerste gedeelte : Itoe batterij geschut : marijam glad
Batavia, 1880
92 p,
Penoeroetan perkara satoe: Itoe batterij-geschut: marijam getrokken
Batavia, 1880
42 p.
Perkara doewa: Positie- dan uitvalgeschut
Batavia, 1880
VI, 90 p.

Reglement op de exercitiën der vesting-artillerie in Nederlandsch Oost-Indië.
Kanonnen IJ getr. Van 24 cm
Batavia, 1888
25 p.
[military textbook]

Reglement op de bediening van de kanonnen van 9 cM. IJ en 7 cM. op raamaffuit met raam benevens handleiding tot de kennis van deze vuurmonden en van het daarbij behoorende materieel en voorschrift betreffende het onderhoud.
Batavia, 1900.
[military textbook]

Reglement voor de kust- en stellingartillerie. Het bedienen van het kanon van 17 cm A.
Weltevreden, 1922.
[military textbook]

Rencana pelestarian dan pengembangan benteng Vredeburg.
Buku 1: Studi, analisa dan perencanaan
235 p.; ill.; krt.
Buku 2: Laporan penelitian bidang sejarah.
533 p.; ill.
Buku 3: Laporan penelitian bidang kebudayaan
439 p.; ill.
Buku 4:
Buku 5: Laporan penelitian bidang fisik
434 p.; ill.; krt.
Universitas Gadjah Mada, Yogyakarta, 1980

Ringoir, H.: De verdediging van Java in 1811.
In: Mars et Historia
Vol. 18, No. 6, november/december 1984, p. 191-197.
[Indonesia]

Roever, A. de: De jacht op Sandelhout.
De VOC en de tweedeling van Timor in de zeventiende eeuw.
Zutphen, 2002
ISBN 90-5730-233-0
383 p.; ill.; maps; list of sources; list for further reading
[handelseditie van een dissertatie aan de Rijksuniversiteit van Leiden]
[Indonesia]

Roos, D.D.: Nederlandse forten in Guyana. Verslag van een verkennend onderzoek naar Zeeuwse forten en fortresten in voormalig Brits Guyana.
Vlissingen, 1996
26 p.; ill.; list for further reading
[Guyana]

Roos, D.D.: Dutch forts in Guyana: Report of an expedition to the Zeeland forts and fort remains in the former British Guyana.
Vlissingen, Stichting Menno van Coehoorn, 1996
26 p.; ill.; map
[Guyana]

Roos, F.: Fort Oranje hield wél stand....
Onderzoek naar 17e eeuwse Nederlandse nederzetting in Brazilië.
In: De Telegraaf
6 april 2000, P. T 5; ill.
[Brazil]

Rossum, J.P. van: Bespreking van het rapport der Staatscommissie voor de Verdediging van Nederlandsch-Indië, ingesteld bij K.B. van 5 Juni 1912, No. 60.
Vereeniging “Moederland en Koloniën”
Vergadering op 18 Februari 1914
’s-Gravenhage, 1914.
[Indonesia]

Royen, F.R. van: Handleiding bij het onderwijs in de Indische militaire bouwkunst.
Breda, 1903.

Rutten, A.M.G.: De meesterwinkel: Fort Amsterdam en de eerste hospitaalapotheek op Curaçao.
In: Neerlandia
Vol. 95, afl. 3, juni 1991, p. 86-88.
[Curaçao]

Saars: Johann Jacob Saars Ost Indianische Fünfzehnjährige Kriegsdienst.
1662
Den Haag, 1930 [heruitgave]
[military life in the service of the VOC, 17th century]

Sampoen: Militaire schets. Een episode uit de overvalling van Anagaloeng.
In: Eigen Haard
Jg. 1897, No. 37, 11 september 1897, p. 586-587.
[verovering van benteng, door Atjehse aanhangers van Toekoe Oemar bezet]

Samson, Ph.A.: Nieuw Amsterdam in Suriname.
In: Ons Amsterdam
Maandblad van de Gemeentelijke Commissie Heemkennis
Vol. 14, No. 7, juni 1962, p. 214-216; ill.; floorplan
[Suriname]

Sandick, R.A. van: Uit onze temporaire versterkingen (bentengs) op Lombok.
In: Eigen Haard
Vol. 1895, p. 232-234; ill.
[island Lombok, Indonesia]

Schaap, D.: Onrust.
Het Nederlandse Duivelseiland.
A.W. Bruna Uitgevers B.V., Utrecht 2002
ISBN 90-229-8569-5
250 p.; ill.; list for further reading
[Indonesia]

Schaik, A.: Trincomalee: al eeuwenlang populair.
In: Archeologisch Magazine
Jg. 2004, No. 3, p. 14-18; ill.

Schoenmaker, J.P.: De overval van het blokhuis Blang-Tjoet 29 Juli 1894
In: Verhalen uit den grooten en kleinen oorlog in Nederlandsch Indië.
Rotterdam s.d.
p. 101-106.
[Aceh, Indonesia]

Schoenmaker, J.P.: De benteng Lamprit 1876.
In: Verhalen uit den grooten en kleinen oorlog in Nederlandsch Indië.
Rotterdam s.d.
p. 107-122.
[Aceh, Indonesia]

Schröder, Th.W.: Verdediging van Java.
(Fragmenten uit brieven)
Batavia, 1871
[Indonesia]

Siebelhoff, M.W.: De verovering van de rotsvesting Oesondau in het rijk Mori op Celebes.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1907, Part I, p. 228-, 234-
[Indonesia]

Signalenboek voor de vesting-artillerie
Batavia, 1883
25 p.

Sikir: Situasi benteng Ujung Pandang dan sekitarnya, Kota Madya Ujung Pandang.
Laporan pemetaan, tahun anggaran 1986/1987
Suaka Peninggalan Sejarah dan Purbakala Sulawesi Selatan
Direktorat Jenderal Kebudayaan, Departemen Pendidikan dan Kebudayaan
1987
13 [28] p.; ill.; krt.; plgr.

Silva, R.K. de; Beumer, W.G.M.: Illustrations and views of Dutch Ceylon 1602-1796.
A comprehensive work of pictorial reference with selected eye-witness accounts.
London-Leiden, 1988
495 p.; 390 ills.
[Lewcock, R.B.: Dutch Architecture in Sri Lanka, the Forts]

Sinke, J.: Fort Nieuw-Victoria Ambon, restauratie van de Waterpoort.
Uitg. Provincie Zeeland.
z.p., 1991.
[Indonesia]

Sleigh, D.: Die Buitenposte.
VOC-buitenposte onder Kaapse bestuur 1652-1795.
Pretoria, 1993.
[South Africa]

Sleigh, D.: The forts of the Liesbeeck Frontier.
1996
66 p.; ill.; plgr.; krtn.
[VOC fortifications, South Africa]

Sluis, A. van der: De vlootbasis en één en ander uit het rapport der Staatscommissie voor de Verdediging van Nederlandsch-Indië [of van ons volksbestaan?] in een ander licht bekeken.
Den Helder, 1914.
[Indonesia]

SN.: De geschiedenis van het Nederlandsch-Indische geschut.
In: Ons Aller Belang
Vol. 33, p. 307-
[Indonesia]

Staatsbezoek aan Brazilië: Recife.
In: Haagsche Courant
29 maart 2003, p. A7; ill.
[Brazil: fort Oranje]

Staffa, S.: The historic stockade in Schenectady.
New York, 1988.
[Dutch fortification in North America]

Stapel, F.W.: Geschiedkundige Atlas van Nederland.
De Archipel en het Maleisch schiereiland in 1619 – idem in 1650 – de Compagnie buiten den Archipel.
’s-Gravenhage, Martinus Nijhoff, 1928
49 p.
[explanatory text to maps, Indonesia, Malaysia, Asia]

Stapel, F.W.: Geschiedkundige Atlas van Nederland.
De Archipel en het Maleisch schiereiland in 1684.
’s-Gravenhage, Martinus Nijhoff, 1931
71 p.
[explanatory text to maps, Indonesia, Malaysia]

De Geconcentreerde Stelling in Groot-Atjeh.
’s-Gravenhage, 1885
42 p.; ill.

De Tjiater-Stelling.
In: Stabelan
Vol. 7, No. 3, 15 december 1980, p. 8, 9.
[Java, Indonesia]

Studi teknis arkeologi benteng Nassau Banda Neara, propinsi Maluku.
Departemen Pendidikan dan Kebudayaan, Direktorat-jenderal Kenudayaan.
Jakarta, [1993/1994]

Stutterheim, W.F.: Oudheidkundige Dienst in Nederlandsch-Indië.
Rapporten 1940
No. 1: Het onderzoek naar de aanwezigheid van overblijfselen van het kasteel te Batavia.
Uitgegeven met steun der Gemeente Batavia door het Koninklijk Bataviaasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen.
Batavia, 1941
30 p; 38 pltn.
[collectie Koninklijke Bibliotheek, signatuur 1426 A 15]

Suchtelen, B.C.C. van; Rouffaer, G.P.: De ruïne van het oud-Portugese fort op Poeloe Endeh (Zuid-Flores) met naschrift over het fort en de Dominikaner Solor-Flores-missie 1561-1638.
In: Tijdschrift Nederlandsch Indië Oud en Nieuw.
Vol. VIII, 1923-24, afl. 3-5; 7-8.
[Flores island, Indonesia]

Suchtelen, B.C.C.M.M. van: Mededeelingen van het Bureau voor de Bestuurszaken der Buitengewesten, bewerkt door het Encyclopaedisch Bureau.
Afdeeling XXVI
Endeh (Flores)
Weltevreden, 1921
[Flores island, Indonesia]

Tajabu, A.: Riwayat Benteng Otanaha, Otahiya dan Ulupahu.
z.p. [Gorontalo], 1981
74 p.; ill.; floorplan; maps
[the fortifications built by the prince of Gorontalo, Sulawesi, Indonesia]

Teitler, G. Anatomie van de Indische defensie. Scenario’s, plannen, beleid 1892-1920.
Amsterdam, 1988
ISBN 90-6881-009-X
482 p.; maps; list of sources; list for further reading
[Indonesia]

Teitler, G.: Maritieme aspecten van de kustverdediging 1579-1945.
In: Dijk, P.J.J. van et. Al. Eds.: Kustverdediging, Vestingbouwkundige Bijdragen 1992,
‘s-Gravenhage 1992, p. 10-23; ill.; maps; list of sources
[Indonesia]

Teitler, G.: Het einde van de Padrie oorlog. Het beleg en de vermeestering van Bonjol 1834-1837.
Een bronnenpublicatie.
Amsterdam, 2004
ISBN 90-6707-554-X
189 p.; ill.; krtn.; annotaties.
[Sumatra]

Temminck Groll, C.L.: De monumenten van Europese oorsprong in Ghana.
In: Bulletin Koninklijke Nederlandse Oudheidkundige Bond
Vol. 1968, p. 103-121; ill.; list of sources; list for further reading
[Ghana, West Africa]

Temminck Groll, C.L.: De forten langs de Goudkust.
In: Spiegel Historiael
Vol. 1978, No. 6, p. 423-432; ill.; 467 list for further reading
[Ghana, West Africa]

Temminck Groll, C.L.: Vijf-vier-drie-twee-één. Vanuit Nederland gestichte forten in andere werelddelen.
In: Jaarboek Stichting Menno van Coehoorn
1989-90, p. 103-120; ill.; list of sources

Temminck Groll, C.: Huidige toestand Nederlandse monumenten in Sri Lanka.
In: Bulletin van de Koninklijke Nederlandse Oudheidkundige Bond
Vol. 1995, No. 1.
[Sri Lanka]

Tempel-Van den Bout, C.: Nieuw Nederland in de 17e eeuw [Noordoost Amerika]
Menno van Coehoorn Over de Grenzen.
Door Nederlanders gestichte vestingbouwkundige werken wereldwijd.
Een symposium, georganiseerd ter gelegenheid van het dertiende lustrum van de Stichting Menno van Coehoorn.
Amsterdam, 18 april 1997
Symposium bundel, p. 13.
[North America]

Tempel-Van den Bout, C.: Wat rest, is de herinnering. Over de forten van de Nederlanders in Nieuw-Nederland, aan de oostkust van Noord-Amerika.
Stichting Menno van Coehoorn, Utrecht, 2000
38 p.; ill.; maps
[North America]

Tento [ps.]
Java! Hoe het te verdedigen tegen een Europeeschen vijand?
Arnhem, 1869
[Java, Indonesia]

Thomas, Th.: De verdediging van Ternate door den Gouverneur Johan Godfried Budach 1796-1799.
In: Jong Indië
Jg. I, p. 100, 114, 123

Tjandrassasmita, U.: Pemugaran benteng Ujung Pandang [di] Sulawesi Selantan, Marlborough [di] Bengkulu, Duurstede [di] Maluku.
Jakarta, 1986
Proyek Pemuguran dan Pemeliharaan Peninggalan Sejarah dan Purbakala Jakarta.
73 p.; ill.

Vaynes van Brakell, R.G.B. de: De verdediging van Nederlandsch-Indië, gevolgd door eene proeve van een stelsel van verdediging voor onze bezittingen in den Indischen archipel.
Amsterdam, 1863.
631 p.
[Indonesia]

Verbeek, J.R.: De expeditie naar de kust van Guinea in 1869-1870 en haar voorgeschiedenis.
Part I: in Mars et Historia
Vol. 15, No. 6, november/december 1981, p. 103-110; map; list of sources; list for further reading
Part II: in Mars et Historia,
Vol. 16, No. 1, januari/februari 1982, p. 6-12; ill.; list of sources; list for further reading
Part III: in Mars et Historia
Vol. 16, No. 2, maart/april 1982, p. 44-51; list of sources; list for further reading
[Ghana, West Africa]

Verbeek, J.R.: Europese vestingwerken in Indonesië.
Menno van Coehoorn Over de Grenzen.
Door Nederlanders gestichte vestingbouwkundige werken wereldwijd.
Een symposium, georganiseerd ter gelegenheid van het dertiende lustrum van de Stichting Menno van Coehoorn.
Amsterdam, 18 april 1997
Symposium bundel, p. 18, 19.
[Indonesia]

Verbeek, J.R.: De Coehoornmortier.
Landmacht, Indisch Leger en Koninklijke Marine.
Neêrlands Arsenaal No. 6.
‘s-Gravenhage, 2001
43 p.; ill.; lit./list of sources

De verdediging van Nederlandsch-Indië en het rapport van de Staatscommissie.
Indisch Genootschap.
Vergadering van 10 November 1913
’s-Gravenhage, 1913.
[Indonesia]

Verscheidenheden.
In: De Militaire Spectator.
Tijdschrift voor het Nederlandsche leger
Tweede serie, Derde deel, Jg. 1850, p. 89-92.
[betreft de gezondheidstoestand van de bezetting van de hoofdvesting op Java Willem I, Ambarawa]

Verslag van het Departement van Burgerlijke Openbare Werken in Nederlandsch Indië
1ste Gedeelte, Hoofd Diverse Werken
1912
8 ills.; 2 maps
[old remains at Banten, Speelwijk, Sultans palace]
[West Java, Indonesia]

Verslaggever: Roos gaat naar de “Berrebiesjes”.
In: Provinciaal Zeeuwse Courant
10 februari 1996; ill.
[Guyana]

Vestingartillerist [ps.]: Onze Vesting-Artillerie.
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1908, Part I, p. 43-
[Indonesia]

Visman, M.A.: Hollands fort aan de ‘Unare’ van 1633 en 1640.
In: Nederlandse Historiën
Vol. 15, no. 4, augustus 1981, p. 137-147; ill.; maps
[Venezuela]

Visser, C.W. de: De verdediging van Nederlandsch-Indië tegen het Oost-Aziatisch gevaar. Eene aanvulling op en eene beoordeeling van het verslag der Staatscommissie.
Haarlem, 1913.

Volders, J.L.: Bouwkunst in Suriname. Driehonderd jaar nationale architectuur.
1966, 1e druk
Paramaribo, 1973, 2nd impr.
152 p.; ill.; list for further reading
[Suriname]

Voorschrift voor den batterijbouw.
Uitgave 1928.
Weltevreden, 1928.

Voorschrift Terreinversterking voor alle wapens (V.T.)
Uitgave 1939. D.v.O. IV Nr. 14
Batavia, 1939.

Voorschrift Gasbescherming Deel II (V.Gab. II)
Uitgave 1939. D.v.O. IIIA Nr. 14
Batavia, 1914.

Voorschrift voor de kustartillerie.
I: Beschrijving van het kustgeschut
Reproductiebedrijf Topografische Dienst, Batavia, 1933

Voorschrift voor de kustartillerie.
I. Beschrijving van het kustgeschut in vaste opstelling. (V.Ku.art. I)
Uitgave 1940. D.v.O. IIIC Nr. 15
Batavia, 1940.

Voorschriften voor de bewakers der verdedigingswerken bij Batavia.
Batavia, 1909.
[Military textbook]

Administratieve voorschriften voor den dienst van het wapen der Genie in Nederlandsch-Indië, en modellen daarbij behoorende.
2 vols.
Batavia, 1895.

Algemeene voorschriften voor de uitvoering van bouwwerken en leveringen ten behoeve van het Departement van Oorlog in Nederlandsch-Indië (Afdeeling Genie).
Batavia, 1910.

Vos, A. de: Galle. Fortified town of dual parentage.
Paper for the 11th European Conference on South Asian Studies.
Amsterdam, 1990.
[Sri Lanka]

Voss, W.G. van: Het nieuwe vuurleidingssysteem voor de kustartillerie (II)
In: Indisch Militair Tijdschrift
Vol. 1940, p. 722-734; ill.

Vromans, A.C.: De kustforten der Marine bij Soerabaja en hun bezetting in de Eerste Wereldoorlog.
Typoscript, 1967
Bibliotheek Instituut voor Marine Historie.
[East Java, Indonesia]

Wagenaar, L.: Galle, VOC vestiging in Ceylon: beschrijving van een koloniale samenleving aan de vooravond van de Singalese opstand tegen het Nederlands gezag, 1760.
Amsterdam, 1994
248 p.; ill.
[Sri Lanka]

Wagenaar Hummelinck, P.: De ondermijning van Fort Oranje door de Claesgut.
In: Nieuwe Westindische Gids
Vol. 50, 1975, No. 1.

Wall, V.I. van de: Rapport van het voorloopig onderzoek naar de aanwezigheid en den toestand van de oudheidkundige overblijfselen uit de Compagnie’s tijd in de Residenties Amboina en Ternate enz.
In: Oudheidkundig Verslag, April-Juli 1921
[including illustrations and listing of remains and artifacts, some notes on Makasser]
[Moluccas, Sulawesi, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Het Kasteel Nieuw-Victoria ter hoofdplaats Amboina.
In: Oudheidkundig Verslag, 1922
Ill.
[Moluccas, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Het fort Oranje op Ternate.
In: Nederlandsch Indië Oud en Nieuw
Vol. 1922-1923; ill.
[English version in: Inter-Ocean, July 1922]
[Moluccs, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Het fort Rotterdam te Makasser.
In: Nederlandsch Indië Oud en Nieuw
Vol. 1922-1923; ill.
[English version in: Sluyters Monthly, April 1922]
[Sulawesi, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Het Kasteel Belgica te Banda-Neira.
In: Oudheidkundig Verslag, 1923
Floorplan
[Neira island, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Nederlandsche oudheden in de Molukken.
Den Haag, 1928
313 p.; ill.
[Moluccas, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Bouwgeschiedenis van het Fort Speelwijk te Banten.
In: Oudheidkundig Verslag, 3e-4e kwartaal, 1928
P. 137-157; ill.; floorplan
28 p.; ill.; floorplan[off print]
[West Java, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Inventaris van de Nederlandsche Oudheden in het Gouvernement Celebes en Onderhoorigheden.
Offpr. van: “Oudheidkundig Verslag over het 1e en 2e kwartaal 1929”
Weltevreden, 1930
p. 83-120, 3 plates.
[Sulawesi, Indonesia]

Wall, V.I. van de: Oude Hollandsche bouwkunst in Indonesië. Bijdrage tot de kennis van de Hollandsche Koloniale Bouwkunst in de XVIIde en XVIIIde eeuw.
Antwerpen, 1942
71 p.; ill.
[Dutch colonial architecture]

Wellmer, H.: The underground drainage system in the Fort of Galle.
Heidelberg, 1981.
[Sri Lanka]

Wevers, L.B.: Sadras en Wingurla.
Bouwgeschiedenis van een tweetal gefortificeerde VOC-factorijen in India.
In: Bartels, M.H.; Cordfunke, E.H.P.; Sarfatij, H. [red.]: Hollanders uit en thuis.
Archeologie, geschiedenis en bouwhistorie gedurende de VOC-tijd in de Oost, de West en thuis.
Cultuurhistorie van de Nederlandse expansie.
SCH-reeks 2
Hilversum, 2002
ISBN 90-6550-702-7
p. 125-140; ill.; maps
[India]

Widodo, J.: The boat and the city. Chinese diaspora and the architecture of Southeast Asian coastal cities.
Singapore, 2004 (1e druk)
Singapore, 2005 (2e druk)
ISBN 981-210-253-1
246 p.; ill.; krtn.; lit./br.opg.
[o.a. Batavia, Semarang, Banten, Sunda Kelapa, Palembang, Demak, Tuban, Gresik, Surabaya, Melaka, Singapore, Pattani, Bangkok]

Wiechen, P. van: Vademecum van de Oost- en Westindische Compagnie.
Historisch-geografisch overzicht van de Nederlandse aanwezigheid in Afrika, Amerika, Azië en West-Australië van 1602 tot heden.
Utrecht 2002
ISBN 90-658-1004-8
381 p.; ill.; maps; floorplans; list for further reading
[Dutch colonial architecture]

Wins, M. Louis Christian Alexander van de Kasteele, generaal-majoor der Genie K.N.I.L. bd.; ridder in de orde van de Nederlandschen Leeuw, geboren 18 November 1884; overleden 16 Februari 1945.
Wassenaar, 1945
[Dutch officer of Engineers]

Winter, A.F.H.: Een pleidooi voor het verkrijgen van betere verlichtingsmiddelen in en om de versterkingen in Nederlandsch-Indië.
In: De Militaire Spectator
Vol. 1909, p. 463-
[Indonesia]

Wisse, A.: De overgave van Demerary en Escequibo in 1781.
In: Historia
Maandblad voor Geschiedenis en Kunstgeschiedenis
Vol. 8, 1942, p. 191, 192.
[Brazil]

Zakboekje voor de onderofficieren en korporaals der Genietroepen.
Batavia, 1900.

Zandvliet, K.: Kolonisatie en cartografie in de Oost: de rol van de militaire ingenieurs.
In: De VOC in de kaart gekeken.
Cartografie en navigatie van de Verenigde Oostindische Compagnie, 1602-1799.
’s-Gravenhage, 1988
p. 117-148; ill.

Zandvliet, K.: Overzeese militaire kartografie na het echec van 1780-1782: De Oost.
In: Caerttresoor, Jg. 4, 1985, p. 1-10.

Zandvliet, K.: Mapping for money.
Maps, plans and topographic paintings and their role in Dutch overseas expansion during the 16th and 17th centuries.
Amsterdam, 2002
ISBN 90-6707-550-7
328 p.; ill.; maps; list of sources; list for further reading

Zandvliet, K.: Vestingbouw in de Oost.
In: Knaap, G.; Teitler, G. [red]: De Verenigde Oost-Indische Compagnie.
Tussen oorlog en diplomatie.
Verhandelingen van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde, Vol. 197
ISBN 90-6718-173-0
Leiden, 2002
p. 150-180; ill.; list of sources; list for further reading
[Indonesia]